All These Things That I’ve Done

I wanna stand up, I wanna let go
You know, you know – you don’t, you don’t 

Afgelopen week kwam ik in een ieniemienie mediastormpje terecht, niet meer dan een kleine rimpeling die slechts een beetje stof deed opwaaien. Voor de buitenwereld dan in ieder geval, want in mijn hoofd stak een orkaan van jewelste op. Het was een soort omgekeerde eerste maanlanding: een small step voor (wo)mankind, maar een giant leap voor (wo)man.

Er kwamen allemaal nieuwe, doodenge dingen op mijn pad. Zo werd ik gebeld of ik live in een radiouitzending een opiniestuk wat ik voor een krant had geschreven wilde toelichten. En nam een late night talkshow contact op of mijn co-auteur Sonja Silva en ik daar ook live ons verhaal wilden doen. 

Mijn brein ging direct in overdrive want HELP!!! GROTE ENGE ONBEKENDE NIEUWE SITUATIES!!! Die moest ik zien te navigeren zonder dicht te slaan, flauw te vallen of een paniekaanval te krijgen. Veel mensen met autisme zullen herkennen dat wanneer ze een belangrijke afspraak hebben, ze eigenlijk nergens anders meer aan kunnen denken, zeker als het een situatie is die ze nog niet eerder hebben meegemaakt. Dit was vergelijkbaar, maar dan met factor 10 verhevigd. 

Zwart gat
Het was alsof al het andere wat op dat moment speelde in een soort zwart gat werd gezogen dat ‘live interviews op radio en televisie’ heette. De gedachten raceten door mijn hoofd, want een autistisch brein moet zich voorbereiden op elke nieuwe situatie en liefst alle mogelijke manieren ‘repeteren’ waarop die zou kunnen verlopen. Elke mogelijke vraag die me gesteld zou kunnen worden schoot door mijn hersenpan, elke mogelijke outfit die ik zou kunnen dragen, elk mogelijk scenario en elke mogelijke uitkomst. 

En dan moest ik ook nog eens razendsnel schakelen. Het telefoontje van de Radio 1-redacteur kwam slechts twee uur voor de desbetreffende uitzending dus ik had amper tijd me voor te bereiden. Met bonzend hart hing ik even later aan de telefoon met Villa VdB, maar het lukte me het interview zonder kleerscheuren door te komen. Alleen bij de begroeting aan het begin bibberde mijn stem een beetje van de zenuwen zei mijn zoon achteraf. 

Another head aches, another heart breaks
I’m so much older than I can take
And my affection, well it comes and goes
I need direction to perfection, no no no no
Help me out
Yeah, you know you got to help me out

Na afloop was ik compleet hyped-up, ik wist van gekkigheid niet wat ik met al die energie aan moest. Voor het eerst in mijn volwassen leven had ik zin om met mijn armen te gaan wapperen of te gaan springen om die energie kwijt te raken, maar decennia aan maskeren leer je niet zomaar af. Het stimmen beperkt zich bij mij meestal tot een subtiel wiebelen met mijn voet of bijten op mijn lip.

Als een ballon leeglopen
Ondertussen bleven de berichten van mensen die het artikel hadden gelezen maar binnenstromen. Het was mooi om te zien dat het zoveel losmaakte, maar het was wel heel véél tegelijk allemaal. 

En de talkshow? Die werd last-minute afgezegd omdat een actueler en urgenter onderwerp voorrang kreeg. Zo werken die dagelijkse shows nu eenmaal, maar fijn is het niet voor iemand met autisme. De hele dag had ik me mentaal opgeladen en geprobeerd mijn zenuwen in bedwang te houden en nu liep ik als een ballon leeg. En ik wist: in de verte gloorde aan de horizon alweer een ander zwart gat: dat van het dal waar ik na die enorme stresspiek onvermijdelijk in zou tuimelen.

Maar ik was nog niet bij de finish, er moest nóg een horde genomen worden: die van de preview voor cast & crew van de korte film waar ik aan had meegewerkt, in een bioscoop in Amsterdam. Ik zou er zelfs iets moeten zeggen. En daar ging de hele riedel weer: opladen – zenuwen – presteren – leeglopen, met dit keer ook nog een borrel na afloop waar ik, nog hyper van de adrenaline, veel te veel van mezelf deelde met een volslagen onbekende en met een vreselijke
oversharing-kater naar huis ging. 

De dag erna kon ik niks meer. Ik wilde eigenlijk alleen nog maar huilen en kon niemand meer om me heen verdragen. Alles deed pijn, niet alleen mentaal maar ook fysiek. Ik heb mezelf moeten opsluiten in mijn slaapkamer en de hele dag films gekeken op bed. 

I got soul but I’m not a soldier

Inmiddels zijn we weer een aantal dagen verder maar ben ik nog steeds ontzettend moe, terwijl er alweer allerlei verplichtingen en to-do’s roepen. En nu vraag ik me natuurlijk af: is dit het waard? Is het al die stress en paniek waard? Moet ik niet wat rustiger aan doen? Waarom wil ik per se meedraaien met de (media)maatschappij en de mensen in mijn (werk)omgeving? Waarom doe ik dit mezelf aan? 

En net zoals er diverse vragen zijn, zijn er ook diverse antwoorden. Eén antwoord is: ja, ik moet dit doen, íemand moet het doen. Ik heb connecties en een stem waarvan ik vind dat die gehoord moet worden, dus ik moet het doen. Een ander antwoord is: sommige dingen heb je niet in de hand, soms komen allemaal dingen samen die je liever niet tegelijk op je bordje wil hebben, maar hey, that’s life, je moet toch proberen een beetje mee te bewegen met de chaos en onvoorspelbaarheid van het leven.

En een derde antwoord is: ja maar…

Ja, ik wil en moet dit allemaal doen, maar ook echt beter rekening met mezelf houden. Want ik dender op dit soort momenten maar door, zonder goed voor mezelf te zorgen. Ik zit dan in een soort overlevingsmodus, maar krijg ook voortdurend dopamine- en adrenalinekicks van al die positieve aandacht en erkenning, waardoor ik niet van ophouden weet.

Monkey mind
Ik denk dat ik toch ook echt een keer iets moet proberen om mijn monkey mind wat te temmen, die door zo’n bombardement van prikkels en stress alle kanten op schiet en die ik maar moeizaam tot rust krijg. Mocht ik daadwerkelijk ADHD hebben (ik weet het vrijwel zeker maar heb (nog) geen diagnose), dan zou ik misschien toch baat hebben bij medicatie. Wat meer focus en helderheid zou enorm helpen op dit soort dagen. 

Het gekke is dus dat je op die momenten aan de buitenkant vrijwel niets aan me ziet. Die orkaan raast als een malle van binnen, maar van buiten lijkt alles kalm, ook al ben ik op van de zenuwen. Het is het resultaat van decennialang maskeren en camoufleren. In een live talkshow op televisie is dat wel handig, want aan een trillende zenuwpees aan tafel heeft zo’n redactie niet zoveel. Hoewel, nu ik erover nadenk: is het misschien niet goed om juist dáár dat masker eens af te zetten? Maar dan moet je wel echt lef hebben, en zover ben ik nog lang niet. 

While everyone’s lost, the battle is won
With all these things that I’ve done

Thuis, met mijn dierbaren, kan ik dat maskeren vaak niet meer volhouden. Toen ik na een week in de adrenaline-achtbaan op zondag volledig instortte had ik het zelf aanvankelijk niet door. Ja ik was doodop, maar dat ben ik wel vaker. Tot het me opviel dat ik geen aanraking, geen woord, geen ádemhaling van mijn man kon verdragen. Werkelijk alles irriteerde me, alles was te veel.

Nu kan ik me voorstellen dat mensen met een standaard brein na zo’n week ook heel moe zijn, maar mijn ervaring is dat die er na een nachtje goed slapen wel weer bovenop zijn. Maar dit was anders, dit was uitgeput zijn en tegelijkertijd willen gillen, willen janken, willen razen. Alsnog probeerde ik dat gevoel te negeren, maar dat werkt natuurlijk niet, dus was ik ontzettend prikkelbaar, waardoor mijn man op zijn beurt weer geïrriteerd raakte omdat ‘ie niet begreep wat er aan de hand was. 

Deed ik het maar gewoon, dat janken, dat razen, dat gillen. 

Ik ben zo goed in het camoufleren van mijn gedrag geworden dat ik zelfs een meltdown niet toe kan laten. 

Misschien moet ik op boksen gaan?